Türkiye'deki yaklaşık 8 milyon fındık üreticisi, 1938 yılında Atatürk'ün talimatıyla kurulan FİSKOBİRLİK'in maddi sıkıntılar nedeniyle ürün alamaması ve TMO'nun da piyasadan çekilmesinin ardından devlet tarafından uygulamaya konulan yeni Fındık Stratejisi kapsamında 71 yıl sonra, 2009 yılında serbest piyasa ekonomisiyle tanıştı.

Fındık fiyatları iki yıldır serbest piyasada belirlenirken, uygulamaya ilişkin tartışmalar da devam ediyor. Ordu Ziraat Odası Başkanı Necat Avcı, fındık üreticisinin serbest piyasa ekonomisine henüz hazır olmadığını ileri sürerken, Ulusal Fındık Konseyi Üyesi Mustafa Poyraz, üreticinin yeni stratejiyi benimsediğini söyledi.

AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, M.Ö 2838 yılından kalma Çin belgelerinde rastlanan fındık, M.Ö 4. asırda deniz yoluyla Giresun'a ulaştı. Ana üretim bölgesi olarak bilinen Ordu'nun Ünye ilçesi ile Trabzon'un Sürmene ilçesi arasında Osmanlı döneminden bugüne kadar sürekli olarak artış göstererek yayılan fındık, zaman içinde önemli bir ihraç ürünü haline geldi.

1773 yılından beri Türkiye'den çeşitli ülkelere ihraç edilen fındık, Cumhuriyet'in kuruluşunun ardından 1938 yılında Atatürk'ün talimatıyla oluşturulan FİSKOBİRLİK'in devreye girmesiyle ülkenin en önemli tarım ürünlerinden biri oldu.

 FİSKOBİRLİK ÜRETİCİNİN UMUDU OLMUŞTU

 Atatürk'ün 1938 yılında, ''Belli başlı ürünlerimizi ilgilendiren birlikler kurulmalıdır'' sözüyle toplanan 1. Ulusal Fındık Kongresi sonrası aynı yıl içinde kurulan FİSKOBİRLİK, kuruluşundan 2004 yılına kadar, fındık piyasasında üreticilerin deyimiyle ''takoz'' görevi üstlendi.

Fındık üreticilerinden oluşan binlerce ortağı bulunan FİSKOBİRLİK her hasat sezonu öncesi kendi fiyatını açıklayarak, serbest piyasada fiyatların belli bir rakamın altına düşmemesini sağladı.

Bu sayede de üreticilerin umuda haline gelen FİSKOBİRLİK 2004 yılında yaşadığı maddi sıkıntıların ardından 6 yıldır piyasada kendisine yer bulamıyor.

Her sezon fındık alımı yapmasına rağmen, üreticiler kendilerine geçmişten yüklü miktarda borcu olan Birliğe ürünlerini vermeye sıcak bakmıyor.

 71 YIL SONRA SERBEST PİYASA EKONOMİSİ

Hükümet 2006 yılında devreye soktuğu TMO'nun bu kez 2009 yılında fındık piyasasından çekilmesine karar verdi.

Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni Fındık Stratejisiyle üreticilere çeşitli desteklemeler yapılarak, 71 yıl sonra fındık fiyatlarının serbest piyasa ekonomisi şartlarına göre oluşması öngörüldü.

Üç yıl uygulanması planlanan stratejinin iki yılı geride kalırken, bu süre içinde devlet üreticilere dekar başına 150 lira ödemede bulundu. Yine ayrıca alternatif ürüne geçen üreticilere de dekar başına 600 lira ödeme yapıldı.